Jak ważne są dla nas Niezbędne Nienasycone Kwasy Tłuszczowe?

Zalety Niezbędnych Nienasyconych Kwasów Tłuszczowych

Niezbędne Nienasycone Kwasy Tłuszczowe jak sama nazw wskazuje, są… niezbędne! I to przez cały okres życia człowieka. Przede wszystkim stanowią strukturalną część tkanek. Pełni ponadto bardzo ważną rolę w funkcjonowaniu błon komórkowych w przemianach różnych związków, w regulacji wielu czynnościach organizmu. Są niezbędnym składnikiem budulcowym komórek. Biorą udział w transporcie i utlenianiu cholesterolu, czyli praktycznie mówiąc obniżają poziom tego związku w surowicy krwi. Dzięki temu chronią nas przed taką chorobą jak skleroza.

Wiadomo, że cholesterol jest konieczny w naszym organizmie a dopiero jego nadmiar może się okazać zgubny. O ile – naturalnie zadziałają NNKT, które obniżą poziom tego związku w surowicy krwi. Dowiedziono też, że NNKT mają zdolność hamowania procesu zlepiania się płytek krwi, czyli zapobiegają powstawaniu zakrzepów. Wprawdzie dziś stwierdza się, że prostaglandyny nie dopuszczają do zakrzepów, a te powstają w ustroju właśnie z Niezbędnych Nienasyconych Kwasów Tłuszczowych.

Prostaglandyny to hormony tkankowe, występujące w całym organizmie, choć w minimalnych ilościach. Powstają u człowieka i u zwierząt z 20-węglowych wielonienasyconych kwasów tłuszczowych, pochodnych kwasów linolowego i linoelanowego podstawa NNKT. Regulują przepływ krwi przez naczynia wieńcowe, działają antyarytmicznie, utrzymują równowagę autonomicznego układu nerwowego serca, pełnią ważną rolę w procesie zapłodnienia, w utrzymaniu ciąży i przebiegu porodu. Mają wpływ antystresowy, biorą udział w transporcie elektrolitów itp. Wniosek: niezależnie od wieku i płci NNKT są nie tylko niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania ludzkiego organizmu, ale ich dobór może powodować wiele niekorzystnych zmian a nawet chorób.

Niedobór NNKT

Pierwsze objawy niedoboru NNKT mogą się pojawiać na skórze, np. w postaci łupieżu. Dłużej trwające niedobory NNKT, których objawy zaczynały się od łysienia, zapaleń skóry, krwawień itp., na ogół kończyły się śmiercią. Brak tych związków powodował groźne zmiany w organizmie, m.in. zwapnienie kanalików nerkowych, w moczu pojawiło się białko i erytrocyty, naczynia włosowate stawały się kruche i łamliwe, w wątrobie zachodziły zmiany stłuszczeniowe, degeneracji uległy jądra.

Przy niedoborze NNKT, podczas badań prowadzonych na zwierzętach, szczury wykazywały niezdolność do reprodukcji. Ponadto można było u nich stwierdzić zmiany w czynności tarczycy. Badania przeprowadzone u ludzi (wolontariuszy) dawały podobne rezultaty. Również wszystko zaczynało się od objawów skórnych: wypadania włosów, łysienia, nieraz egzemy, czasem zaobserwować można było uporczywe migreny, bezpłodność, wzrost pragnienia, większą wrażliwość na zakażenia bakteryjne, zaburzeń w transporcie cholesterolu, uszkodzenia nerek (hematuria).

Może pewną pociechą będzie fakt, że aby powstały charakterystyczne dla niedoboru NNKT zmiany w ustroju człowieka, dana osoba musi być na diecie beztłuszczowej dłużej niż pół roku.

Z tłuszczem jest poza tym podobnie jak z białkiem. Nie bardzo wiadomo, ile go tak naprawdę potrzebujemy. Na ogół mówi się, że tłuszcze powinny dostarczać 25 – 35% kcal. A NNKT jeśli dodatkowo mają obniżać poziom cholesterolu powinny stanowić 6-13% całkowitej energii racji pokarmowej.